Bilim ve Anlaşılabilirlik

Yüzyılımıza kadar bilim insanları; monarşilere, zengin kişilere, hükümetlere, hayır kuruluşlarına, bazen de kendi mütevazi kaynaklarına dayanarak, genellikle bağımsız çalışırlardı. İnsanların her yerde durmadan artan beklentileriyle bilimsel teknolojilerinin artan maliyeti ve karmaşıklığı, bilim insanlarını hükumetlerle ve halkla daha yakın ilişkilere soktu. Bilgi biriktikçe, giderek insanı ilgilendiren pratik konulara uygulanabilirliği arttı.

Dizginleşmiş Bir Merak: Bilim 

Günümüzde herkes bilim insanlarının yaptıklarıyla daha çok ilgilenirken yapılanların yararlarını, risklerini de bilmek istiyor.

Yine de bilimle uğraşmayanların, onun doğası gereği anlaşılmaz ve esrarlı olduğunu düşünmeleri beni şaşırtıyor. Bunda, profesyonel bilim insanlarının kullandıkları dili günlük dile çevirmek istemeyişlerinin etkisi olmakla beraber, fen bilimleri dışındaki konularda eğitilmiş insanların entelektüel tembelliklerinin ağırlığı daha büyüktür. Aslında bu “bilim sevmeme” saplantısı doğal bir düşünce biçimi değildir.

Bilim, kendi içimizde ve çevremizde olan bitene açıklama aramaktır. Anlaşılmazlık, karanlık, esrarlı olanı, temel kanunları keşfederek açıklama ve anlaşılır yapma işlemidir; dizginleşmiş meraktır. Merak, insandaki en temel dürtülerden biridir. Çocukken meraklarımızla, serbestçe, hiç utanıp çekinmeden bir tür “bilim yaparız”. Yaşlandıkça bize zevk veren, bilgi sağlayan bir dürtümüzü bastırırız. Bu düşüncelerle bilimi başkaları için de zevkli yapma çağrısını hoşnutlukla kabulleniyorum.

                                                                                                                    Vinalhaven, 1979

 

Kaynakça: Hayatın Kökleri, Mahlon B. Hoagland, 2003.

Hakkında Sophos Akademi

Sophos Akademi, bir popüler bilim ve teknoloji sitesidir. Yaşama bilgelik katmayı amaçlar. Konuk yazarların makaleleri veya sitenin haberleri bu avatar ile yayınlanmaktadır.

Bunlarda İlginizi Çekebilir

Bilim ve Sahte Bilim Arasındaki Ayrıma Kim Karar Veriyor?

“The Disordered Cosmos: A Journey into Dark Matter, Spacetime, and Dreams Deferred” (Düzensiz Evren: Karanlık …

Yeni Bir 3 Boyutlu Harita: Kalpteki “Küçük Beyin” Aydınlatılıyor

Organdaki sinir hücreleri yeterince anlaşılmamış. Kalbin kendi “beyni” var. Bilim insanları, fare kalplerinde intrakardiyak sinir …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir